Ga bij jezelf na welke gewoonte je heel graag wil afleren of veranderen. Hoe lang heb je hiervoor nodig?
Als je echt iets wil veranderen, is het belangrijk om het voor jezelf goed te omschrijven, zodat je het heel duidelijk hebt. Als je helder hebt wat je echt wil, schrijf het op.
Lees elke morgen luidop wat je geschreven hebt, dagen aan een stuk. Tot je zelfs weet wat je gaat lezen. Het mag helemaal in je hoofd zitten.
Ga daarbij zeker voelen wat het met je doet als je deze verandering al bereikt zou hebben.
Actie!
Zonder iets te doen, komt er natuurlijk geen verandering. Dus kom in actie met kleine stapjes.
Bijvoorbeeld: je wil 3 km kunnen joggen. Dan is een schema zoals ‘Start to Run’ een handig hulpmiddel. Ook rustperiodes zijn belangrijk. En iemand die je motiveert om vol te houden. Iemand die je kan aanmoedigen om toch te gaan joggen, ook al regent het.
Na de actie ga je zo goed mogelijk voelen bij jezelf wat deze actie met je doet. Benoem het voor jezelf.
“Heerlijk.” “Zalig.”
Geniet van de verandering, ook al is het niet eenvoudig.
En weet dat deze verandering ooit ook een gewoonte wordt.
Uit het voorgaande bericht: en toch is het voor iedereen belangrijk ‘te leren voelen’. Eerst bij zichzelf en dan pas bij de ander.
Er zijn heel wat misverstanden, onenigheden en ruzies onder de mensen, omdat we al te vaak naar de ander wijzen. Omdat we te vaak naar buiten gericht zijn, in plaats van eerst bij onszelf te kijken en te voelen wat goed of niet goed is voor onszelf.
We zijn soms iets te snel in het oordelen en veroordelen van de ander. We hebben te vaak het idee dat we kunnen zeggen wat en wanneer we willen.
Ik kijk weinig naar het nieuws, maar als ik kijk of luister, frons ik soms mijn wenkbrauwen. Geef er zelf eens aandacht aan. Kijk of je er zelf iets uit kan leren wat het voorgaande betreft.
‘Verander de wereld, begin met jezelf.’ Dat is zo mis nog niet.
Voelen bij jezelf is voelen wat goed of niet goed voor je is. Als iets goed voelt, ga je ermee verder. Als iets niet goed voelt, stuur je bij.
Bij de ander voelen betekent voornamelijk dat je de grenzen van de ander respecteert.
Als iemand iets doet wat niet kan, bijvoorbeeld vuilnis op de grond gooien, kan je nagaan of je daar echt iets op moet zeggen. Ik ga ervan uit dat iedereen weet dat dit niet oké is. Als ik niet de bevoegdheid heb, zoals bijvoorbeeld een ouder of een politieagent, blijf ik bij mezelf en zeg ik niets.
Ik geef nog een ander voorbeeld. Als coach heb ik heel wat ervaring in hoe je je best gedraagt (zou toch moeten?) of wat je best doet in bepaalde situaties. Heb ik daarom het recht om iemand op straat of in de winkel zomaar bij te sturen?
Ik besef al te goed dat ik ook fouten maak. En ik heb daarbij geleerd dat iedereen op een punt komt waarop hij of zij bijleert. Alleen leren we niet allemaal op hetzelfde tempo en op dezelfde manier.
Dat hebben we te respecteren, hoe moeilijk dat soms ook is.
Voelen bij jezelf zonder de ander bij te willen sturen
Door te mediteren en innerlijk rustig te worden, maak je contact met jezelf, je ziel. Als dat gebeurt, heb je automatisch contact met je gids.
De volgende oefening heb ik al een paar keer meegegeven.
Sluit je ogen. Adem in en uit, non-stop. Je vertraagt vanzelf. Verleg je aandacht van je buik naar je ziel en hou dit ongeveer tien minuten vol.
Je zal merken dat je heel rustig wordt. Je krijgt het gevoel dat je heel klein bent en tegelijk ook heel groot.
Als je dat voelt, ervaar je een immense verbinding met iets dat groter is dan jezelf. Dat is het moment waarop je verbinding voelt met je gids.
I know … oefenen, oefenen en nog eens oefenen.
Op zich hoef je geen communicatie te hebben met je gids. Als je dit voorgaande kan, zal je heel goed kunnen aanvoelen wat je nodig hebt. Ook wat je niet nodig hebt.
Dit maakt het leven gemakkelijker en waardevoller.
Mijn ervaring is dat vrouwen (over het algemeen) een voorsprong hebben wat betreft voelen. Ze kunnen vaak sneller en langer in hun gevoel blijven, terwijl mannen (over het algemeen) sneller in hun verstand zitten.
En toch is het voor iedereen belangrijk te leren voelen. Eerst bij jezelf en dan pas bij de ander.
Enkele jaren geleden vertelde m’n gids me dat ik tegen m’n klanten mocht zeggen dat, als ze na de sessie in de auto stapten, ze er goed aan zouden doen om de radio uit te zetten.
Waarom geen muziek of podcast?
Als je in de auto zit, rijd je meestal op automatische piloot. Je hoeft niet meer na te denken hoe je moet schakelen en remmen, enzovoort. Je kijkt rond, je let op het verkeer en de rest verloopt vanzelf.
Dat is een uitgelezen moment om contact te maken met je gids.
In het begin zal het voornamelijk een monoloog zijn, maar je zal er steeds beter in worden.
Belangrijk is dat je stiltes durft inlassen en leert luisteren in de stilte.
Als je stilte maakt in de auto en je stelt een vraag aan je gids, dan zijn de eerste antwoorden vaak de dingen rondom je. Wat zie je? Wat valt je op? Een zin op een spandoek, een tekst op een auto voor je, noem maar op.
Laat vooral niets aan het toeval over.
Wat trekt je aandacht? En ook hier: voelt het goed, dan is het voor jou bestemd.
Zo vertelde ik in de auto luidop aan m’n gids waar ik mee zat en waar ik mee bezig was.
(Net alsof m’n gids hier niets van afwist, terwijl hij het zelfs heel goed weet en me al van ver ziet struggelen.)
Ingrijpen doet een gids enkel als het echt moet. Zo had m’n gids er zelfs voor gezorgd dat ik mijn ongeval juist wél kreeg. Juist om me mijn les te leren.
Ik vertelde dus waar ik mee worstelde en ik werd stil.
Ik merkte: radio, Joe fm.
Ik volgde de ingeving en zette Joe fm op. Op dat moment hoorde ik de dj zeggen: “de ziel.”
Ik zette de radio onmiddellijk weer uit.
Even later deed ik hetzelfde, maar zette een willekeurige zender op.
“Have a little faith in me.”
Een warme rilling liep over m’n rug. Dit voelde goed.
Daarna zag ik een spandoek aan een nieuwbouwhuis: “En dan kom je thuis.”
Ik lachte en liet los waar ik mee zat. Ik had vertrouwen dat het goed zou komen.
Thuiskomen betekent hier: goed contact hebben met mezelf.
Mijn ‘Zelf’ is hetzelfde als mijn ziel.
Thuiskomen is weten wat ik nodig heb, op het moment dat ik het nodig heb. Het is een innerlijk gevoel dat me aangeeft wat ik kan doen voor mijn eigen goed.
Ik heb dit geleerd met vallen en opstaan. Het blijft een levenslange en ook een zeer waardevolle oefening, vermoed ik.
Heb jij ervaring met “ik weet wat ik moet doen”? En dat je achteraf weet dat het goed was?
Ziek worden doe je niet zomaar, dat heeft een reden. En ja, het is vaak moeilijk die reden te vinden, tenzij je te lang in de koude hebt gestaan.
De reden vinden waarom is een hele zoektocht, net zoals ik lang gezocht heb naar de reden van mijn ongeval.
Ik kom er nog regelmatig op terug, omdat ‘voelen’ voor mij de sleutel is tot gezondheid en misschien wel tot gelukkig zijn.
Mijn resterende pijnen en beperkingen van dit ongeval zullen voor altijd bij me zijn. Dat heb ik te aanvaarden. Ook al is dit niet elke dag even erg en ook al kan ik de ene dag de pijn beter verdragen dan de andere. Ik heb alles volledig geaccepteerd en dat op zich geeft een gelukzalig gevoel.
De reden van het ongeval heb ik ondertussen achterhaald. Net zoals ik besef dat mijn leven, en dat van jou, een reden heeft. Groeien, bijleren en wijsheid opdoen, dat is de reden van ons bestaan.
Bijleren, daar hoort fouten maken bij. Zoals ik in een eerdere blog heb geschreven.
Doe je niet wat nodig is om te groeien en tot de nodige inzichten te komen, dan zal je ongemak ervaren. Weiger je te luisteren naar wat je lichaam je aangeeft, dan zal je steeds meer ongemak ervaren tot je een ongeval krijgt of ziek wordt.
Toen ik hierachter kwam, was ik teleurgesteld, boos en verdrietig tegelijk.
Als ik de spelregels niet ken, hoe kan ik dan juist leven?
De evolutie brengt mooie dingen met zich mee, maar helaas ook minder mooie. We zijn steeds meer aandacht gaan geven aan ons verstand en aan ons denken.
“Studeer maar goed, dan heb je goed werk”, werd gezegd.
Onderweg, gedurende de evolutie, zijn we steeds minder naar ons gevoel gaan luisteren, met alle gevolgen van dien. Die omschakeling hebben we opnieuw te maken.
Omdat we ondertussen in een nieuw tijdperk, het ‘gevoel tijdperk’, zijn aangekomen, wordt dit iets gemakkelijker. Als je bewust leeft, natuurlijk.
Ik had het in een eerdere blog over het familiesysteem, waarbinnen de volgende wetmatigheden zorgen voor balans of problemen. Ikzelf heb ook al meermaals gezondigd tegen deze natuurwetten. Altijd onbewust, net als iedereen waarschijnlijk.
Dat komt nooit goed, het opnemen tegen de natuur(wetten).
Herinner je de volgende drie wetmatigheden:
Iedereen heeft een plek binnen het familiesysteem.
De volgorde is belangrijk en dient gerespecteerd te worden.
Er is evenwicht in geven en nemen.
Wat is niet goed binnen familiesystemen?
Een klant worstelde met zijn partner. Er liep van alles mis en de verstandhouding tussen beide partners was niet helemaal oké. Toch zien ze elkaar graag en is er liefde.
Dat is mijn eerste bekommernis. Is er nog iets tussen deze twee mensen? Zie je je partner nog graag? Hou je nog van hem of haar?
Ik zit niet te wachten op een verstandelijk antwoord. Ik wil voelen of er nog liefde aanwezig is. Als ik dat nog voel, kunnen we verder werken.
De volgende stap is kijken binnen het koppel wie welke plaats inneemt. Ik gebruik een koffertje met staafjes. Daaruit laat ik de klant staafjes kiezen: één voor zichzelf en één voor zijn partner. Hij mag de staafjes neerzetten op tafel of in de ruimte.
Wie kijkt welke kant uit? Wie neemt de eerste en de tweede plek in?
Tijdens de sessie doe ik niets anders dan voelen en kijken wat zich afspeelt. Ik krijg energie of ik verlies energie van wat ik voel en zie. Ik stel vragen die steeds meer de situatie verduidelijken.
En dan moet ik toegeven dat er nog liefde is. Gelukkig.
Als er geen liefde meer is, is dat ook oké. Dan hoort de relatie te stoppen, hoe moeilijk dat soms ook is.
Als er nog liefde is, gaan we verder met deze oefening.
In deze situatie die ik beschrijf, wringt het schoentje aan de kant van de klant, de man.
Soms leg ik uit wat er op tafel staat, wat de staafjes betekenen. En soms ga ik verder met de volgende opstelling: het gezin waar de klant geboren en opgegroeid is. Hij mag dan zijn gezin van herkomst op tafel uitzetten.
Al snel wordt duidelijk dat zijn oudste zus een andere plaats in de rij van de kinderen inneemt en dat hij, als tweede kind, zich de eerste plaats van zijn zus heeft toegeëigend.
Door een voorval met zijn vader, jaren geleden, heeft hij alle verantwoordelijkheid op zich genomen en heeft hij, zonder het te beseffen, de eerste plaats van zijn zus ingenomen.
Hij had van plaats gewisseld met zijn zus, uit liefde voor zijn vader.
Helaas is het gevolg dat hij in zijn relatie opnieuw die wissel maakt, waardoor zijn partner niet de plek en de aandacht krijgt die nodig zijn, met alle gevolgen van dien.
Ik stel de klant nog meer vragen en vraag door tot deze wetmatigheid doorvoeld wordt. Dit doorvoelen brengt rust. Deze rust brengt de nodige energie weer op gang.
De verandering die hier gebeurt in het systeem werkt weken, zelfs maanden verder.
Mooi is dat na enige tijd, bij een volgende opstelling, de vorige problemen langzaam verdwijnen. Doordat de klant doorleefd en doorvoeld heeft wat er speelde, neemt hij zijn eigen plek weer in. Het systeem vindt opnieuw rust. Zijn relatie vindt rust en het koppel begrijpt elkaar beter.
Wanneer iemand op deze manier ‘fouten’ corrigeert in zijn systeem, werkt dit verder door in andere systemen, bijvoorbeeld op zijn werk. Werkgerelateerde problemen zullen daardoor mee verminderen.
Je eigen systeem start thuis, maar blijft niet enkel thuis. Dat neem je overal mee.
Een koffertje met staafjes om systemen uit te zetten.
Als je alles liever hetzelfde houdt, als je vindt dat alles rond je te snel en te vaak verandert, noteer het.
Wat stoort je hieraan?
Heb je het liever voorspelbaar?
Waar verdraag je wél dat er verandering is?
Het weer is niet elke dag hetzelfde. Is dat oké voor jou?
Het gedrag en de reacties van anderen zijn niet elke dag dezelfde.
Ikzelf, mijn humeur, is niet elke dag hetzelfde.
Is jouw humeur steeds hetzelfde?
We kunnen veel bepalen. Maar niet alles, dat is onmogelijk.
De manier waarop je zelf in het leven staat, de manier waarop jij naar jezelf en naar anderen kijkt, hoe je over de ander denkt, bepaalt mee je gedrag.
Werk gerust verder aan je lijst met veranderingen die je wil bekomen.
Wat moet voor jou steeds op dezelfde manier?
Ik heb 25 jaar in het buitengewoon onderwijs lesgegeven aan jongeren tussen 16 en 25 jaar. De laatste jaren waren er steeds meer jongeren met ASS (autismespectrumstoornis). Velen van deze jongeren hadden het moeilijk met plotse veranderingen.
Tijdens een vormingsdag, jaren geleden, werkten we rond het thema ASS. Daaruit bleek dat iedereen, elk personeelslid, op één of andere manier één of meerdere kenmerken had van ASS.
Iedereen hield vast aan een bepaalde manier van doen of …
Enkele voorbeelden.
Eén iemand deed zijn koerssokken steeds op dezelfde manier uit en aan. Linkse sok links, rechtse sok rechts. Vallen de sokken op elkaar, dan was het even paniek.
Een ander persoon hing de was op de wasdraad van groot naar klein en ook in een bepaalde volgorde van kleur.
Nog iemand anders legde zijn pennen in dezelfde richting in z’n pennenzak.
Tijdens het coachen gebruik ik regelmatig een koffertje met staafjes. Er liggen vierkante en ronde, grote en kleine in. Acht op de tien mensen die de staafjes gebruiken, leggen ze nadien weer netjes op volgorde en samen met dezelfde kleur.
Het is mooi om te zien hoe structuur en orde rust geven.
In de komende blogs ga ik jullie meenemen in systemisch werk. In deze blogs zal ik je het belang van orde en structuur toelichten.
